Slide background

Nagroda Jana Nowaka-Jeziorańskiego

Nagroda Jana Nowaka-Jeziorańskiego stanowi formę uhonorowania wybitnych zasług osób lub instytucji w odzyskanie przez Polskę niepodległości, obalenie komunizmu, w kształtowanie i rozwój społeczeństwa obywatelskiego w Europie Środkowej i Wschodniej oraz myślenia o państwie jako dobru wspólnym. 

Nagroda została ustanowiona w 2004 roku przez Jana Nowaka-Jeziorańskiego, miasto Wrocław, Uniwersytet Wrocławski, Zakład Narodowy im. Ossolińskich i Kolegium Europy Wschodniej. Nagroda wręczana jest w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich w czerwcu każdego roku.

W Kapitule Nagrody zasiadają:

  • mecenas Jacek Taylor
  • dr Rafał Dutkiewicz, prezydent Wrocławia
  • prof. Władysław Bartoszewski
  • dr Adolf Juzwenko, dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich
  • prof. Marek Bojarski, rektor Uniwersytetu Wrocławskiego
  • Jan Andrzej Dąbrowski, prezes Kolegium Europy Wschodniej

Sekretarzem Kapituły Nagrody jest dr Adolf Juzwenko. Sekretariat Nagrody mieści się w Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego.

Laureaci Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego

2016

4 czerwca 2016 we wrocławskim Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich odbyła się uroczystość wręczenia Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego tegorocznemu laureatowi – księdzu bp. Borysowi Gudziakowi. Bp Borys Gudziak jest duchownym greckokatolickim, ordynariuszem eparchii Świętego Włodzimierza Wielkiego w Paryżu i rektorem Ukraińskiego Uniwersytetu Katolickiego we Lwowie. Nagrodę otrzymuje za „wielki wkład w tworzenie niepodległej, suwerennej i europejskiej Ukrainy jako wspólnoty ludzi wolnych”.

2015

Decyzją Kapituły Nagrodę Jana Nowaka-Jeziorańskiego w 2015 r. przyznano Tomasowi Venclowie, litewskiemu poecie, prozaikowi, eseiście, literaturoznawcy, publicyście, krytykowi i tłumaczowi  „za twórczą wierność wartościom, które stanowią fundament europejskiej cywilizacji”.

2014

7 czerwca 2014 roku odbyła się uroczystość wręczenia Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego. Laureatem został prof. Zbigniew Brzeziński, wybitny politolog i znawca stosunków międzynarodowych, b. doradca ds. bezpieczeństwa narodowego Prezydenta USA. Kapituła nagrodziła Profesora Brzezińskiego „za zasługi w tworzeniu suwerennej i demokratycznej Polski oraz wprowadzenie jej w struktury euroatlantyckie”.

2013

W 2013 roku Kapituła nagrodziła Instytut Literacki „Kultura”, założony w 1946 roku przez Jerzego Giedroycia. Nagrodę Jana Nowaka-Jeziorańskiego za 2013 r. odebrał Wojciech Sikora – prezes Stowarzyszenia Instytut Literacki „Kultura” w Paryżu. Uroczyste wręczenie odbyło się 4 czerwca w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich we Wrocławiu. Instytut Literacki nagrodzono za „powojenną konsekwentną i skuteczną działalność na rzecz suwerennej Polski powiązanej z Europą oraz za przekonywanie Polaków do wspierania niepodległościowych dążeń Ukrainy, Litwy i Białorusi, a także za utrzymywanie łączności z Rosjanami walczącymi o demokrację w swoim kraju”.

2012

Laureatem nagrody w 2012 roku został Valdas Adamkus, polityk, dwukrotny Prezydent Republiki Litewskiej, zaangażowany w budowanie demokracji niepodległej Litwy i aktywny działacz na rzecz środowiska naturalnego. Uroczystość wręczenia Nagrody odbyła się w dniu 4 czerwca 2012 roku w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich we Wrocławiu. Adamkus otrzymał nagrodę za „konsekwentne wspieranie idei współdziałania państw Europy Środkowej i Wschodniej, zwłaszcza zaś Polski i Litwy”.

2011

Laureatem Nagrody w roku 2011 został Jerzy Koźmiński, były Ambasador RP w Waszyngtonie i wiceminister spraw zagranicznych, a od 2000 roku prezes Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności. Koźmiński otrzymał nagrodę za „skuteczność w działaniach na rzecz wstąpienia Polski do NATO oraz konsekwentne wspieranie przemian rynkowych i demokratycznych w Europie Środkowej i Wschodniej”.

2010

Laureatem Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego w roku 2010 został prof. Leszek Balcerowicz, twórca polskiej reformy gospodarczej, zwanej „planem Balcerowicza”. Nagroda została przyznana za „wiedzę, odwagę i skuteczność w przeprowadzeniu polskiej gospodarki od komunizmu do kapitalizmu”.

2009

Nagrodę Jana Nowaka-Jeziorańskiego w roku 2009 otrzymał Vaclav Havel, b. Prezydent Czechosłowacji, pierwszy Prezydent Republiki Czeskiej. Uroczystość wręczenia Nagrody odbyła się w dniu 3 czerwca 2009 roku w Auli Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu, w przeddzień 20. rocznicy częściowo wolnych wyborów do Sejmu w roku 1989.

2008

Laureatem Nagrody w roku 2008 został znany obrońca praw człowieka, działacz rosyjskiego Stowarzyszenia Memoriał prof. Siergiej Kowaliow. Wielki przyjaciel Polski i Polaków. Po raz pierwszy w historii Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego uroczystość jej wręczenia odbyła się na dziedzińcu Zakładu Narodowego im. Ossolińskich.

2007

W 2007 roku Laureatem Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego został kardynał Jean-Marie Lustiger.  Uroczystość wręczenia Nagrody emerytowanemu arcybiskupowi Paryża Jean-Marie Lustiger odbyła się w jego apartamencie w Paryżu. Kardynał ze względu na stan zdrowia nie mógł przyjechać osobiście po odbiór Nagrody.  Kardynał Jen-Marie Lustiger zmarł w dniu 5 sierpnia 2007 roku, w kilka tygodni po odebraniu Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego.

2006

Kapituła Nagrody Jana Nowaka-Jeziorańskiego nagrodziła w roku 2006 profesora Stanisława Szuszkiewicza, b. przewodniczącego Rady Najwyższej Białorusi. W 1991 roku wraz z Borysem Jelcynem i Leonidem Krawczukiem „rozwiązał” on Związek Sowiecki, podpisując porozumienie w Puszczy Białowieskiej. Profesor Szuszkiewicz jest też orędownikiem europeizacji Białorusi i włączenia jej do struktur europejskich i atlantyckich.

2005

Nagrodę Jana Nowaka-Jeziorańskiego w roku 2005 Kapituła Nagrody przyznała 41. Prezydentowi Stanów Zjednoczonych George’owi Bushowi Seniorowi. Została ona wręczona we Wrocławiu i w rezydencji Busha pod Bostonem. W czasie uroczystości we Wrocławiu George’a Busha Seniora reprezentował jego wnuk, Padraick Bush.

2004

Pierwszym laureatem Nagrody Jana Nowaka – Jeziorańskiego, przyznanej za życia Jana Nowaka-Jeziorańskiego został pierwszy premier pokomunistycznej Polski Tadeusz Mazowiecki.  Uroczystość odbyła się w przeddzień Święta Odzyskania Niepodległości w listopadzie 2004 roku w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich.

 

Opr. na podstawie: www.kew.org.pl, www.wolnaeuropa.pl, www.wroclaw.pl  

Facebook